Αναγεννητική Ιατρική
Επιστημονική πρόοδος, υπεύθυνη εφαρμογή και προστασία του ασθενούς
Οι πρόσφατες δημόσιες συζητήσεις γύρω από ιατρικές πράξεις που παρουσιάζονται με όρους όπως «stem cells », «regenerative medicine», «longevity» και «anti–aging» καθιστούν αναγκαία μια σαφή τοποθέτηση της επιστημονικής κοινότητας.
Η Αναγεννητική Ιατρική αποτελεί σήμερα έναν από τους πλέον δυναμικά εξελισσόμενους τομείς της σύγχρονης βιοϊατρικής. Περιλαμβάνει κυτταρικές και γονιδιακές θεραπείες, τροποποιημένες ανοσοκυτταρικές θεραπείες όπως οι CAR-T, κυτταρική αντικατάσταση, μηχανική ιστών, βιοϋλικά και άλλες τεχνολογίες που ήδη έχουν οδηγήσει σε εγκεκριμένες θεραπείες για σοβαρά αιματολογικά, ογκολογικά, γενετικά και άλλα νοσήματα.
Παράλληλα, πολλές εξαιρετικά σημαντικές θεραπευτικές προσεγγίσεις βρίσκονται ακόμη σε στάδιο προκλινικής ή κλινικής έρευνας.
Η Ελληνική Εταιρεία Μελέτης της Αναγεννητικής Ιατρικής θεωρεί απαραίτητο να διακρίνεται με απόλυτη σαφήνεια η εγκεκριμένη και επιστημονικά τεκμηριωμένη θεραπεία, η ερευνητική θεραπεία που εφαρμόζεται μέσα σε νόμιμα εγκεκριμένη κλινική δοκιμή και η μη επαρκώς τεκμηριωμένη ή μη ρυθμιζόμενη παρέμβαση που προσφέρεται εμπορικά ως θεραπεία.
Η χρήση των όρων «βλαστοκύτταρα», «αναγεννητική», «βιολογική», «εξατομικευμένη» ή «anti–aging» δεν αποτελεί από μόνη της εγγύηση αποτελεσματικότητας ή ασφάλειας.
Ούτε η χρήση αυτόλογων κυττάρων -κυττάρων δηλαδή που προέρχονται από τον ίδιο τον ασθενή- καθιστά μια θεραπεία αυτομάτως ασφαλή.
Κάθε προηγμένη κυτταρική ή γονιδιακή θεραπεία προϋποθέτει σαφή ιατρική ένδειξη, επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση, κατάλληλη παραγωγή και ποιοτικό έλεγχο, συμμόρφωση με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, εξειδικευμένο ιατρικό προσωπικό και δυνατότητα αναγνώρισης και αντιμετώπισης πιθανών σοβαρών επιπλοκών.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η ουσιαστική ενημέρωση του ασθενούς.
Κάθε πολίτης που εξετάζει το ενδεχόμενο μιας κυτταρικής ή άλλης «αναγεννητικής» θεραπείας δικαιούται να γνωρίζει:
- εάν η θεραπεία είναι εγκεκριμένη για τη συγκεκριμένη ένδειξη,
- εάν αποτελεί μέρος επίσημα εγκεκριμένης κλινικής δοκιμής,
- ποια ακριβώς κύτταρα ή προϊόντα χρησιμοποιούνται και πώς επεξεργάζονται,
- ποια επιστημονικά δεδομένα τεκμηριώνουν την αποτελεσματικότητα και την ασφάλειά τους,
- ποιοι είναι οι γνωστοί και πιθανοί κίνδυνοι,
- ποια είναι η αδειοδότηση και η εμπειρία της θεραπευτικής ομάδας και της εγκατάστασης,
- ποιες άλλες θεραπευτικές επιλογές υπάρχουν,
- και ποιος θα αναλάβει την αντιμετώπιση μιας πιθανής επιπλοκής.
Η ενημερωμένη συγκατάθεση δεν αποτελεί απλή υπογραφή. Αποτελεί διαδικασία πραγματικής ενημέρωσης, κατανόησης και ελεύθερης επιλογής.
Η Ελληνική Εταιρεία Μελέτης της Αναγεννητικής Ιατρικής υποστηρίζει αποφασιστικά την ανάπτυξη και την κλινική μετάφραση των νέων κυτταρικών, γονιδιακών και αναγεννητικών θεραπειών. Ταυτόχρονα θεωρεί καθήκον της να συμβάλλει στην προστασία των ασθενών από υπερβολικούς θεραπευτικούς ισχυρισμούς, μη επαρκώς τεκμηριωμένες εφαρμογές και την εμπορευματοποίηση της προσδοκίας.
Η επιστημονική πρόοδος χρειάζεται τόλμη. Χρειάζεται όμως εξίσου αποδείξεις, διαφάνεια, δεοντολογία και θεσμική εποπτεία.
Τα ζητήματα αυτά θα αποτελέσουν κεντρικό μέρος του επιστημονικού διαλόγου στο 4ο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Αναγεννητικής Ιατρικής με αντικείμενο τις επιστημονικές εξελίξεις στον τομέα της Αναγεννητικής Ιατρικής και της Υγιούς Μακροζωίας που θα πραγματοποιηθεί στη Θεσσαλονίκη στις 6–8 Νοεμβρίου 2026, με τη συμμετοχή επιστημόνων και ιατρών από διαφορετικούς κλάδους της σύγχρονης Αναγεννητικής Ιατρικής. Το Συνέδριο γίνεται υπό την αιγίδα της Σχολής Επιστημών Υγείας ΑΠΘ και της ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ καιυποστηρίζεται απο το Σύλλογο «Μ.Α.Ζ.Ι. – Με Αλληλεγγύη Ζούμε Ισότιμα»
Στόχος μας δεν είναι να περιορίσουμε την καινοτομία.
Στόχος μας είναι η καινοτομία να φτάνει στον ασθενή ως επιστήμη – όχι ως υπόσχεση.
Το Διοικητικό Συμβούλιο της
Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης της Αναγεννητικής Ιατρικής
Γεώργιος Γ. Κολιάκος
Καθηγητής Βιοχημείας ΑΠΘ
Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Αναγεννητικής Ιατρικής